In Nederland kom je verschillende typen warmtepompen tegen. Dit zijn meestal: lucht-water, lucht-lucht, bodemwarmtepomp, ventilatiewarmtepomp of een hybride warmtepomp. Het belangrijkste verschil tussen de warmtepompen zit hem in de bron die ze gebruiken en hoe ze die warmte afgeven aan de woning. De bron bepaalt voor een groot deel het rendement, wat er nodig is voor de installatie en of het systeem past bij jouw project.
Overzicht in één tabel
Veeg de tabel naar links voor meer kolommen →
| Type | Bron | Buitenunit | Rendement | Toepassing |
| Lucht-water | Buitenlucht | Ja | Gemiddeld, SCOP 3 tot 4,5 | Woningen, utiliteit |
| Lucht-lucht (airco) | Buitenlucht | Ja | Gemiddeld, SCOP circa 4 | Woningen, maar Let op: geen tapwater |
| Bodemwarmtepomp | Bodem (50 tot 500 meter diep) | Nee, de warmtewisselaar zit in de bodem weggewerkt | Hoog, stabiel jaarrond SCOP 4,5 tot 6 | Woningen en utiliteit |
| Hybride | Lucht + cv-ketel | Ja | SCOP circa 4 | Bestaande bouw, HT-afgifte |
| Ventilatie warmtepomp | Afzuiglucht uit de woning | Nee | SCOP circa 3,5 tot 4 | Bestaande woningbouw |
Lucht-water warmtepomp
De lucht-water warmtepomp haalt warmte uit de buitenlucht en verwarmt daarmee cv-water voor verwarming en warm tapwater. Het meest verkochte type in Nederland op dit moment. Geen boring nodig, relatief lage aanschaf en in veel woningen toepasbaar.
De bron van de warmtepomp is de buitenlucht. Juist wanneer het gebouw de hoogste warmtevraag heeft is de buitenlucht (bron) het koudst. Het temperatuurverschil dat overbrugd moet worden, wordt dan groot en de compressor moet harder werken. Het rendement zakt. Bij temperaturen rond het vriespunt kan de buitenunit invriezen door vocht in de lucht. De warmtepomp moet dan tijdelijk energie gebruiken om zichzelf te ontdooien, wat ten koste gaat van het rendement. Daarnaast maken buitenunits geluid als ze draaien, dit kan storend zijn zowel voor jezelf als voor de buren, er gelden daarom ook strenge wettelijke geluidseisen voor de plaatsing van een lucht-water warmtepomp.
Lucht-lucht warmtepomp (airco)
Een lucht-lucht warmtepomp haalt warmte uit de buitenlucht en geeft die via de lucht direct af aan de ruimtes. Dus geen cv-water, en geen tapwater. Een airco met verwarmingsfunctie is feitelijk een lucht-lucht warmtepomp, oftewel een klassieke airco.
Geschikt voor ruimteverwarming en koeling in goed geïsoleerde woningen, of als aanvulling op een ander systeem. Voor warm tapwater heb je een aparte voorziening nodig. Daardoor is dit type meestal geen volledige vervanger van een cv-ketel.
Dit systeem is bij uitstek geschikt voor het snel en gericht klimatiseren van specifieke ruimtes, zoals een slaapkamer of werkkamer. Omdat de airco volledig onafhankelijk van het bestaande afgiftesysteem werkt, is het een ideale oplossing voor woningen zonder vloerverwarming. De airco is echter minder geschikt als volledige hoofdverwarming voor een gebouw. De constante luchtstroom kan in de winter zorgen voor een gevoel van tocht en droge ogen. Ook daalt het rendement (de SCOP) flink bij strenge vorst.
Bodemwarmtepomp
De bodemwarmtepomp haalt warmte uit de bodem via een gesloten bronsysteem. Daarmee wordt het cv-water en warm tapwater verwarmd. Geen buitenunit, geluidsarm, en jaarrond een stabiel hoog rendement.
De bodem op 50 tot 500 meter diepte heeft het hele jaar door een temperatuur van ongeveer 10 tot 14 °C. Het temperatuurverschil dat de bodemwarmtepomp moet overbruggen is daardoor klein én blijft constant. Daar zit de reden dat het rendement hoger ligt dan bij een luchtwarmtepomp: de compressor hoeft minder hard te werken.
Het bronsysteem zelf bestaat uit verticale boringen met HDPE-bodemwarmtewisselaars (U-lussen), naadloos afgevuld met thermisch geleidende grout. Een goed aangelegde gesloten bron gaat vijftig jaar of langer mee. Bij Remborg geven we 25 jaar garantie op onze gesloten bronnen. Wij verzorgen het complete boortraject: vooronderzoek, boring, U-lussen, horizontaal leidingwerk en verdeelput tot de afsluiter in de technische ruimte. De warmtepomp zelf plaatst een installateur.
Naast verwarmen kan een bodemwarmtepomp ook passief koelen. In de zomer wordt koude uit de bodem gebruikt om het gebouw te koelen, en tegelijk warmte in de bodem geladen voor het volgende stookseizoen. De compressor staat tijdens passieve koeling uit, waardoor dit vrijwel kosteloos is.
De bodemwarmtepomp is de warmtepomp met het allerhoogste rendement jaarrond, en daarmee ook de goedkoopste over de totale levensduur van een warmtepomp.
Voor een uitgebreide vergelijking, lees ook onze blog over bodemwarmtepomp versus luchtwarmtepomp.
Hybride warmtepomp
Een hybride warmtepomp combineert een lucht-water warmtepomp met een cv-ketel. De warmtepomp doet het grootste deel van de verwarming, de cv-ketel springt bij op koude dagen en voor het tapwater. Een tussenoplossing dus: deels elektrisch, deels nog op gas.
Lagere aanschaf dan een volledige warmtepomp. Voor bestaande woningen met hogetemperatuur-radiatoren en beperkte isolatie kan dit een eerste stap zijn richting verduurzamen. Het nadeel: minder besparing op gas en stroom dan een volledige warmtepomp, en je houdt twee installaties met bijbehorend onderhoud.
Ventilatie warmtepomp
Een ventilatiewarmtepomp is een compact binnensysteem dat de warme afzuiglucht van de mechanische ventilatie als bron gebruikt. In plaats van deze binnenlucht van circa 20 graden te verwarmen, trekt de warmtepomp warmte aan om het cv-water te verwarmen, waarna de resterende koude lucht naar buiten wordt geblazen.
Dit systeem is geschikt als hybride tussenstap naast de cv-ketel in bestaande woningen uit de jaren ’70 tot ’00 die al mechanische ventilatie hebben. Omdat er geen buitenunit nodig is, is er geen risico op geluidsoverlast buiten en verandert het uiterlijk van de woning niet.
De ventilatiewarmtepomp is minder geschikt voor woningen zonder mechanische ventilatie of voor nieuwbouw met balansventilatie. Omdat de hoeveelheid beschikbare ventilatielucht in een huis beperkt is, heeft het systeem een laag vermogen.
Het kan een woning dan ook nooit volledig zelfstandig verwarmen; bij strenge winterkou en voor warm tapwater moet de cv-ketel altijd bijspringen.
Welke soort warmtepomp past het beste bij jouw situatie?
De keuze hangt af van een paar dingen: hoe goed het gebouw geïsoleerd is, welk afgiftesysteem er ligt (vloerverwarming of radiatoren), of er ruimte is voor een boring of een buitenunit, en hoe je naar de afweging tussen aanschaf en jaarlasten kijkt.
Voor goed geïsoleerde woningen en gebouwen met lagetemperatuur-afgifte en ruimte om te boren, levert een bodemwarmtepomp het hoogste en stabielste rendement. Waar boren echt geen mogelijkheid is, is een lucht-water warmtepomp een optie. Een hybride opstelling is vooral een tussenoplossing voor woningen die nog niet klaar zijn voor volledige elektrische verwarming.
Twijfel je over de juiste keuze?
Neem contact met ons opVeelgestelde vragen over soorten warmtepompen
Wat is de meest efficiënte soort warmtepomp?
De bodemwarmtepomp heeft het hoogste, stabielste jaarrendement op de Nederlandse markt. De bodem levert jaarrond een stabiele bron temperatuur, waardoor de compressor minder hard hoeft te werken dan bij een luchtwarmtepomp.
Waarom is de bodemwarmtepomp het meest efficiënt?
de bodemwarmtepomp is de meest efficiente warmtepomp omdat deze gebruik maakt van de stabiele bodemtemperatuur. De bron is weersonafhankelijk, de bron temperatuur is jaarrond circa 10 graden.
Welke warmtepomp is geschikt voor een bestaande woning?
Goed geïsoleerde bestaande woningen met lagetemperatuur-afgifte komen in aanmerking voor een bodemwarmtepomp of een lucht-water warmtepomp. Voordat je een warmtepomp aanschaft, begin altijd met isoleren, dat is de eerste stap.
Heb je voor elke warmtepomp een vergunning nodig?
Niet voor elke warmtepomp. Lucht-water, lucht-lucht- en hybride warmtepompen zijn niet vergunningplichtig. Voor gesloten bodemenergiesystemen geldt een meldingsplicht.(Dit verzorgen wij altijd voor onze klanten) Bodemenergiesystemen met een bodemzijdig vermogen hoger dan 70 kW, geldt een vergunningsplicht.